Apple DOS

Το Apple DOS δημιουργήθηκε για τον Apple II και το σύστημα δισκέτας Disk II το 1978. Στην ανάπτυξη συμμετείχε ο Paul Laughton, ενώ η ιστορία του συνδέεται με την προσπάθεια της Apple να προσφέρει πρακτική αποθήκευση προγραμμάτων και δεδομένων. Η δισκέτα άλλαζε την εμπειρία σε σχέση με την κασέτα: επέτρεπε πιο οργανωμένη πρόσβαση σε αρχεία και πιο άμεση χρήση εφαρμογών που χρειάζονταν συχνή ανάγνωση και εγγραφή.

Η πρώτη δημόσια έκδοση ονομαζόταν DOS 3.1. Ο αριθμός δεν πρέπει να ερμηνεύεται ως ένδειξη ότι είχαν προηγηθεί τρεις αντίστοιχες εμπορικές γενιές. Το σύστημα πρόσθετε εντολές διαχείρισης αρχείων στο γνώριμο περιβάλλον της BASIC και συνεργαζόταν με τις χαμηλότερου επιπέδου διαδικασίες πρόσβασης στον δίσκο. Ο χρήστης μπορούσε να βλέπει κατάλογο, να φορτώνει και να αποθηκεύει προγράμματα. Η λειτουργία αυτή έκανε τον Apple II καταλληλότερο για εφαρμογές με μεγαλύτερη διάρκεια ζωής από ένα σύντομο πείραμα προγραμματισμού.

Οι εκδόσεις εξελίχθηκαν, με το DOS 3.3 να αποκτά ιδιαίτερη αναγνωρισιμότητα. Δεν πρέπει να μεταφέρουμε όλες τις μεταγενέστερες δυνατότητες στην έκδοση του 1978 ούτε να συγχέουμε το Apple DOS με το ProDOS που ακολούθησε. Η δημοσιοποίηση ιστορικού κώδικα και εγγράφων της ανάπτυξης προσφέρει μια σπάνια ματιά στη δημιουργία ενός λειτουργικού σε μικρή εταιρεία. Δείχνει πόσο στενά συνδέονταν το λογισμικό, ο ελεγκτής δίσκου και οι πρακτικές ανάγκες των πρώτων χρηστών του Apple II.

Η τεχνική ιδέα

Η αποθήκευση δεν είναι μόνο ζήτημα χωρητικότητας. Χρειάζονται κανόνες ονομασίας, τρόποι εντοπισμού των δεδομένων και υπηρεσίες που επιτρέπουν στις εφαρμογές να τα διαβάζουν και να τα αλλάζουν. Το Apple DOS αναδεικνύει αυτή τη λιγότερο ορατή πλευρά της προσωπικής πληροφορικής. Μια εντολή καταλόγου ή αποθήκευσης κρύβει συνεργασία μεταξύ προγράμματος, λειτουργικού, ελεγκτή και μέσου. Όταν αλλάζει ένα από αυτά, η παλιά συμβατότητα δεν είναι πάντοτε δεδομένη. Για τον ιστορικό επισκέπτη, η δισκέτα αποκτά έτσι διαφορετικό νόημα: δεν είναι απλώς αντικείμενο μιας περασμένης εποχής, αλλά φορέας συγκεκριμένης οργάνωσης δεδομένων. Η διατήρηση του περιεχομένου της απαιτεί να κατανοούμε και το σύστημα που το δημιούργησε.

Η θέση του στην ιστορία των υπολογιστών

Η δεκαετία του 1970 έφερε κοντά δύο διαφορετικούς κόσμους: εγκαταστάσεις που εξυπηρετούσαν πολλούς ανθρώπους και μικρότερους υπολογιστές που μπορούσε να ελέγχει μια ομάδα ή ένα άτομο. Τα λειτουργικά δεν εξελίχθηκαν όλα προς τον ίδιο στόχο. Άλλα έδιναν προτεραιότητα στην κοινή χρήση και άλλα στην απλότητα ή στον άμεσο έλεγχο συσκευών. Γι’ αυτό η σύγκριση χρειάζεται συγκεκριμένο πλαίσιο χρήσης. Ένα χαρακτηριστικό χρήσιμο σε επιστημονικό εργαστήριο δεν ήταν απαραίτητα η πρώτη ανάγκη του οικιακού χρήστη. Η παρουσίαση στο PC.gr συνδέει αυτές τις επιλογές με την ιστορία των υπολογιστών, χωρίς να αντιμετωπίζει τις διαφορετικές πλατφόρμες ως διαδοχικές εκδόσεις ενός μοναδικού προϊόντος.

Πηγές και τεκμηρίωση

• computerhistory.org — Apple DOS
• github.com — Apple DOS